Nieuwe wandsculpturen van Gerald Chukwuma

CREATIEF MET AFVAL

Gerald Chukwuma (1973) maakte in 2008 deel uit van ‘The Unbreakable Nigerian Spirit’, een tentoonstelling met werk van 10 Nigeriaanse kunstenaars die o.a. in Galerie 23 is gepresenteerd. De deelnemende kunstenaars wonen en werken in hun vaderland, in tegenstelling tot een groeiend aantal collega’s dat zich elders in de wereld vestigt. De African Artists’ Foundation uit Lagos organiseerde de tentoonstelling met als één van de belangrijkste doelen de participanten de internationale markt te laten betreden. Begrijpelijk voor een organisatie uit een land waar de meeste galeries in feite kunstwinkels zijn, die de geconditioneerde toerist van de (traditionele) kunst voorzien die hij verwacht.

Gerald Chukwuma maakt sculpturen uit materialen die hij in zijn directe omgeving aantreft. Doorleefde planken of panelen van verschillende afmetingen voegt hij tot één geheel samen. Hij doet geen enkele moeite ze mooier te maken dan ze zijn. Vervolgens brengt hij er opvallend kleurige afbeeldingen op aan. Soms zijn die figuratief, een andere keer lijken ze op talige tekens of abstracte vormen. Ze verwijzen naar patronen en symbolen die in de traditionele Igbo cultuur een grote rol spelen. Bovendien lijken ze in hun kleurigheid en speelse vrolijkheid te anticiperen op een betere toekomst. In de ogen van Chukwuma zeggen kleuren meer dan concepten en woorden. Dat ze de meeste kijkers overtuigend weten te verleiden is een welkome bijkomstigheid.

De geschilderde afbeeldingen vult hij vaak aan met vele tientallen ruw ‘geknipte’ stukjes dun metaal die afkomstig zijn van weggegooide bier- en frisdrankblikjes. Daarmee voegt hij een dimensie toe aan zijn beeldtaal. Die stukjes kunnen immers gezien worden als tekens van deze tijd. Tegelijkertijd zijn het symbolen van de vermenging van verschillende culturen. Het verschil tussen die culturen blijkt eveneens uit de manier waarop ze met afval omgaan. Wat bijvoorbeeld een Amerikaan achteloos achterlaat of op straat gooit is voor veel Afrikanen een waardevol en effectief middel om zich in uit te drukken.

Gerald Chukwuma weet zich in zijn verwerking van afval in het gezelschap van internationaal gewaardeerde kunstenaars als El Anatsui (1944, geboren in Ghana, maar wonend in Nigeria) die van duizenden loden afsluitdoppen van met name wijnflessen enorme, kostbaar ogende, golvende tapijten of draperieën maakt en van Pascale Marthine Tayou (Yaoundé, 1967) die bijvoorbeeld in 2005 op de Biënnale van Venetië de wind liet spelen met een rij van honderden gebruikte plastic tasjes die hij in een uitgestrekt gazen hekwerk had opgehangen. Een vorm van artistieke recycling die de meeste Westerse kunstliefhebbers met enige verbazing aanschouwden.

Gerald Chukwuma maakt ook sculpturen die van het plafond neerhangen. Ze ruisen en bewegen licht. Ook daarbij gebruikt hij allerlei stukjes metaal van wisselende oorsprong. De uitgesproken kleuren zorgen ervoor dat de ruimte waarin deze werken hangen volledig van sfeer en uitstraling verandert.

‘The Unbreakable Nigerian Spirit’ wilde de internationale markt openen voor zijn deelnemers. Voor Chukwuma lijkt dat gaandeweg te gebeuren.

Tekst: Rob Perrée, New York, februari 2010 Fotografie: SBK Amsterdam, Giovanni Piesco