Recent werk van George Struikelblok

IDEALISME IN GEEL EN ROOD

Het vindt meestal plaats op zondagmorgen. Surinaamse mannen komen bij elkaar op een rustig veldje. De vogelkooitjes zitten achter in de auto. Het gesprek gaat over vrouwen en voetbal. Mannen onder elkaar. Vrouwen ontbreken meestal. Twee mannen zetten hun gekooide twa-twa (zangvogel) ieder op een paal. De vogel die het vaakst zingt verdient de meeste streepjes en wint de wedstrijd. Hoe onschuldig het tafereel ook oogt, de zangwedstrijd is een serieuze sport die veel training vereist. Een volkssport voor macho’s.

George Struikelblok (1973) heeft er voor zijn tentoonstelling ‘Lob Makandra’ (‘houd van elkaar’) een installatie over gemaakt. Als kind van een afwezige vader die stierf voordat hij geboren, had hij een happy jeugd met momenten waarop hij een vaderfiguur miste. Zijn vogelkooitjes krijgen een andere betekenis. De installatie kan gezien worden als een weerspiegeling van de gevoelens van jongeren in veelal inadequate kindertehuizen waar liefde warmte en veiligheid met anderen gedeeld moesten worden. Hun gezang werd niet gehoord, laat staan gehonoreerd. De van korte teksten voorziene spiegels die hij over het werk heeft verspreid, dwingen de bezoeker tot zelfreflectie.

Struikelblok heeft aan het einde van de jaren negentig een opleiding aan het Edna Manley College of Visual and Performing Arts op Jamaica gevolgd. Dat werd een ommekeer. Hij kwam er los van zijn traditionele, realistische manier van werken, “ik maakte wat de mensen wilden”, en hij hield er de thema’s ‘liefde’ en ‘dood’ aan over. Zijn thema’s, niet die van potentiële klanten.

Behalve in installaties, sculpturen en (soms) video’s - hij won onlangs nog een prijs voor zijn One Minute Movie ‘Portraits of Paramaribo’ - drukt de kunstenaar zich vooral in schilderijen uit. Kleine, maar steeds vaker grote. Die werken hebben een merkwaardige aantrekkingskracht. Door de heldere, zonnige achtergrondkleuren stralen ze optimisme uit. Het zijn symbolische verleiders. Geel staat voor hoop, liefde hult zich in rood en verdriet toont zich in donkere kleuren. De figuren die zich op het linnen bewegen zijn net zo figuratief als ze abstract zijn. Het zijn suggesties van personen. Ze ontberen gezichten. Aan de titels valt af te lezen dat het veelal familieleden zijn. Of andere mensen uit zijn directe omgeving. Binnen hun zwarte omtreklijnen wijken ze in kleur meestal duidelijk af van het speelvlak waarop ze actief zijn. Vaak lijken ze op menselijke paletten waarop allerlei kleuren zijn aangebracht. Dat heeft te maken met zijn techniek. Hij legt de doeken op de grond, schildert de achtergrond met een kwast en de rest van de voorstelling druppelt hij erop. Rechtstreeks vanuit het verfblik. Als een beheerste Jackson Pollock.

De personen staan op en in de ruimte. De locatie laat zich niet identificeren. Soms hebben de doeken wel diepte, soms zijn het vlakken waarop de handeling zich afspeelt. Die handeling doet me het meeste denken aan een ballet. De personen lijken elkaar aan te trekken en af te stoten. Bracht hij vroeger woorden aan op zijn doeken, tegenwoordig ‘strooit’ hij de letters van het alfabet tussen de figuren en laat het aan de kijker over welk woord hij ervan wil maken.

George Struikelblok bezit een groot atelier net buiten het centrum van Paramaribo. Achterdoor heeft hij een tweede atelier gebouwd. Dat kunnen andere kunstenaars gebruiken. Een artist in residence faciliteit voor Surinaamse en internationale collega’s. Er is zelfs ruimte om werk te exposeren.

George Struikelblok is weliswaar niet de onderwijzer geworden die zijn moeder voor ogen had – “met tekenen is geen geld te verdienen”, zei ze altijd - maar als kunstenaar voelt hij toch de behoefte zijn kennis en ervaring door te geven. Als docent, maar ook in een minder officiële rol. Gewoon in zijn atelier, aan talentvolle jongeren. Hij heeft immers de kans (gehad) om zijn blikveld te verbreden en te ontsnappen aan de vaak nog behoudende Surinaamse kunstwereld, dat gunt hij de volgende generatie ook.

Tekst: Rob Perrée (Amsterdam, juli 2010)
Foto's: SBK Amsterdam, Giovanni Piesco

Carl Haarnack (Paramaribo, 1963) studeerde Politieke Wetenschappen aan de Universiteit van Amsterdam. Hij is werkzaam in de financiële sector. Vanuit zijn passie voor zeldzame en bijzondere boeken die te maken hebben met Suriname richtte hij Buku - Bibliotheca Surinamica. De collectie Buku omvat veelal 18e- en 19e eeuwse boeken, kaarten, prenten, ansichten en foto's waarin Suriname centraal staat. Via zijn website www.buku.nl probeert hij zijn verzameling toegankelijk te maken voor een groter publiek. Het doel van Buku is om de geschiedenis van Suriname te helpen documenteren. Buku functioneert vaak als katalysator van en ondersteunt regelmatig academische studies, journalistieke producties, literaire en kunst-projecten. Ook probeert Buku een breder publiek aan te spreken door het regelmatig houden van lezingen, organiseren van tentoonstellingen. Daarnaast is Buku vaak als antiquaar aanwezig op culturele festivals waarbij een selectie antiquarische boeken en oude prenten worden aangeboden. Tenslotte publiceert hij regelmatig over de geschiedenis van Suriname. Zo is hij redacteur van het magazine Parbode. Hij is ook één van de auteurs van Black is Beautiful, Rubens tot Dumas (2008).